Jemen conflict 2026: alles wat je moet weten over de humanitaire situatie
In Jemen is het geweld sinds begin september opgelaaid. Meer dan 200.000 mensen hebben sindsdien hun huis achtergelaten en zijn gevlucht naar andere steden en dorpen in het land. Vier vragen over de situatie in die steden, en over hoe vrouwen en meisjes die ervaren.
In dit artikel:
1. Hoe is de situatie voor mensen die zijn gevlucht?
2. Waarom dragen vrouwen en meisjes de zwaarste last?
3. Wat is de impact van het financieringstekort voor humanitaire hulp?
4. Welke hulp biedt CARE in Jemen?
„Toen de oorlog ons dorp bereikte, moesten we vluchten en lieten we alles achter, behalve de kleren die we droegen”, vertelt Morada, een moeder in Taiz, in het zuidwesten van Jemen, die onlangs ontheemd is geraakt.
Morada is een van de meer dan 200.000 mensen die hun huis zijn ontvlucht sinds het conflict in Jemen op 3 september escaleerde. Houthi-strijdkrachten rukten op langs de kust van de Rode Zee, waardoor veel gezinnen werden gedwongen uit te wijken naar Taiz – de op twee na grootste stad van Jemen – en andere delen van het land.
Dit is de ergste oplaaiing van het conflict sinds het in 2022 door de VN bemiddelde bestand.
“Toen we hier aankwamen, sliepen we met een lege maag op de kale grond, rillend van de kou, zonder matrassen en in de regen. Mijn kinderen vallen huilend van de honger in slaap”, vertelt Morada.
Voor veel gezinnen is dit niet de eerste keer dat ze moeten vluchten – en voor sommigen zelfs niet de tweede keer. Volgens de veldteams van het Wereldvoedselprogramma (WFP), die actief zijn in Lahj en de omgeving van Taiz, komen velen na een dagenlange tocht aan, zonder voedsel of water.
1. Hoe is de situatie voor mensen die zijn gevlucht?
Jemen is al meer dan tien jaar in oorlog. De strijd begon in 2014 toen Houthi-strijdkrachten de hoofdstad Sanaa innamen. Het jaar daarop greep een door Saoedi-Arabië geleide coalitie in. Het bestand in 2022 verminderde het geweld, maar bracht nooit echte vrede. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zijn er sinds het begin van de recente escalatie 959 mensen gedood en meer dan 4.200 gewond geraakt.
Door jaren van conflict is bijna tweederde van de 35 miljoen inwoners van Jemen afhankelijk van humanitaire hulp. De escalatie in september heeft gezinnen verdreven naar locaties die door de jarenlange oorlog al zwaar onder druk stonden.
Uit onderzoek van CARE in het gouvernement Taiz blijkt dat 95% van de ondervraagde huishoudens in het district Al Ma’afer schulden heeft; 92% heeft voedsel moeten lenen of is afhankelijk van familieleden om te kunnen eten. Velen verblijven bij familie, maar die opvang is precair: de gastgezinnen hebben het zelf ook zwaar na jaren van economische achteruitgang. Uit eigen onderzoek van CARE blijkt bovendien dat volwassenen en kinderen al minder vaak aten, en kleinere porties, in een poging de schaarse voorraad voedsel zo lang mogelijk te rekken.
“Er wonen hier meer dan acht gezinnen. Vanwege de overbevolking heb ik geen andere keuze dan ‘s nachts op het dak te slapen, blootgesteld aan de kou. Het enige waar we op hopen, zijn tenten die gezinnen wat meer ruimte en waardigheid kunnen bieden”, vertelt Abdo, die onlangs ontheemd is geraakt in Taiz.
“Ons leven is vol ontberingen. Er zijn geen toiletten en geen brandhout om op te koken. Mijn dochter ging brandhout verzamelen en viel van een heuvelhelling. Ze ligt nu op de intensive care en we weten niet of ze het zal overleven”, voegt Morada toe.
Markten in de buurt van de frontlinies zijn al langere tijd gesloten, waardoor het nog moeilijker is geworden om essentiële producten te verkrijgen. Uit een marktonderzoek door het Wereldvoedselprogramma (WFP) blijkt dat de dieselprijzen in Taiz met 500% zijn gestegen ten opzichte van het niveau van vóór de crisis, terwijl de prijs van tarwemeel is verdubbeld. Wegversperringen hebben bovendien geleid tot verdere prijsstijgingen voor voedsel en gas om mee te koken. Alle in- en uitvalswegen naar de stad Taiz zijn inmiddels afgesloten.
“In Taiz haasten gezinnen zich om eten in te slaan, te midden van verstoorde hoofdwegen en onzekerheid over de bevoorrading. Er is ook bezorgdheid dat brandstoftekorten gevolgen kunnen hebben voor het oppompen van water en de generatoren in ziekenhuizen, wat de toch al moeilijke situatie voor gezinnen nog zwaarder maakt”, zegt Iman Abdullahi, landendirecteur van CARE in Jemen.
2. Waarom dragen vrouwen en meisjes de zwaarste last?
VN-organisaties schatten dat er momenteel ongeveer 2.000 zwangere vrouwen op de vlucht zijn. Door de escalatie van het conflict zijn meer dan 57.000 kinderen ontheemd geraakt en kunnen bijna 8.000 kinderen niet naar school.
“Vrouwen in Jemen die uit hun huizen zijn verdreven, hebben grote moeite om hun gezin te voeden, aan schoon drinkwater te komen en voor hun kinderen te zorgen”, zegt Iman Abdullahi van CARE in Jemen. “Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven, kunnen maar moeilijk aan het nodige voedsel en de vereiste medische zorg komen. Velen hebben een lange en zware reis moeten afleggen om een veilige plek te bereiken.”
“Sommige gezinnen verblijven op plekken waar geen toiletten, afgeschermde wasgelegenheden of verlichting voor in de nacht aanwezig zijn. Vrouwen geven aan steun nodig te hebben die hun gezondheid, veiligheid en waardigheid waarborgt”, voegt Abdullahi toe.
Op een opvanglocatie in Aden troffen medewerkers van CARE zwangere vrouwen aan die na een lange reis ondervoed waren aangekomen. Ook ontmoetten ze moeders met pasgeboren baby’s, die eigenlijk rust hadden moeten krijgen om te herstellen. Eén vrouw vertelde aan de medewerkers van CARE dat ze niets anders bezat dan de kleding die ze op dat moment droeg. Een andere vrouw was twee weken na de bevalling gevlucht; ze kwam na een uitputtende reis aan met een zieke baby.
“Ik heb ontheemde vrouwen en kinderen bezocht die in de regen in geïmproviseerde onderkomens en tenten verblijven. Ze hebben geen beschutting, kleding en voedsel”, vertelt een partner van CARE van een Jemenitische organisatie. “Voor vrouwen en meisjes is de onmiddellijke prioriteit: ‘dignity kits’ en een basisverblijfplaats.” Deze kits bevatten essentiële artikelen voor persoonlijke hygiëne – zoals zeep, maandverband, een handdoek en ondergoed – die vrouwen en meisjes helpen hun gezondheid en privacy te waarborgen tijdens crises.
Gezondheidsrisico’s vergroten de gevaren nog verder. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft dit jaar al meer dan 7.800 gevallen van cholera in Jemen bevestigd; in opvangkampen in Aden is inmiddels alarm geslagen. Ook in nederzettingen voor ontheemden in Abyan en Ad Dali’ is een uitbraak van acute diarree gemeld. Zonder hygiëneproducten en een veilige plek om te verblijven, lopen vrouwen en kinderen ernstige gezondheidsrisico’s.
In Lahj en Aden wordt een steeds groter deel van de ontheemde huishoudens geleid door weduwen of moeders die alleen met hun kinderen zijn gevlucht. Velen van hen hebben geen inkomen en geen mannelijk familielid dat hen kan ondersteunen in deze moeilijke situatie.
“Ik had nooit gedacht dat we hier levend aan zouden komen. Wat we hebben meegemaakt, voelde aan als de Dag des Oordeels”, zegt Morada. “Zelfs nu, hier in dit opvangkamp, voel ik me nog steeds niet veilig. De oorlog gaat door en elk gevoel van veiligheid is verdwenen.”
3. Wat is de impact van het financieringstekort voor humanitaire hulp?
In 2026 is 2,16 miljard dollar nodig om 12 miljoen mensen in Jemen te kunnen bereiken. Halverwege het jaar was daarvan slechts zo’n 20% binnengekomen – het laagste financieringsniveau in tien jaar tijd. De VN-organisatie voor vluchtelingen (UNHCR) in Jemen ontving slechts 34 miljoen dollar van de benodigde 194 miljoen dollar (en die schatting was gemaakt vóór de meest recente escalatie). Door vrouwen geleide organisaties zijn vaak de eerste die getroffen vrouwen bereiken, maar veel daarvan werken met uiterst beperkte en onzekere financiering.
Het Wereldvoedselprogramma (WFP) waarschuwt dat bijna drie op de vier huishoudens in de toegankelijke gebieden van Jemen inmiddels niet meer in hun basisbehoefte aan voedsel kunnen voorzien; het hoogste aantal dit jaar gemeten. Volgens het WFP heeft het geweld er bovendien voor gezorgd dat hulpverleners geen toegang meer hebben tot ongeveer 350.000 mensen in delen van Taiz en Hodeidah.
Het aantal ontheemden blijft toenemen, terwijl er geen enkel teken is dat de gevechten minder worden.
“Nu het aantal ontheemden blijft groeien en er overal in het land nieuwe behoeften ontstaan, moeten humanitaire organisaties beschikken over veilige toegang en de flexibiliteit om snel te kunnen reageren en mensen te bereiken, waar hulp ook nodig is”, aldus Abdullahi.
4. Welke hulp biedt CARE in Jemen?
CARE heeft sinds 2013 een vast kantoor en een team in Taiz, en is actief in 6 van de 23 districten van het gouvernement. Voordat het conflict escaleerde, liepen er al programma’s op het gebied van voedsel, gezondheidszorg en onderwijs; al deze programma’s zijn nu aangepast.
De voedseldistributies door het Wereldvoedselprogramma (WFP) in de stad Taiz zijn tot stilstand gekomen door wegblokkades. Omdat CARE al teams in Taiz had gestationeerd, kon de organisatie vanaf de eerste dag in actie komen. CARE zet in op het verstrekken van geld, zodat gezinnen alsnog kunnen worden bereikt en eten kunnen kopen. Meer dan 800 ontheemde gezinnen in Taiz hebben geldhulp ontvangen. Via een programma van het WFP, gericht op mensen die onlangs hun huis hebben moeten verlaten, heeft CARE bovendien voedselhulp verstrekt aan meer dan 1.500 huishoudens in vijf districten.
Alle twaalf scholen die CARE ondersteunde via het programma ‘Education Cannot Wait’, worden nu voor militaire doeleinden gebruikt, waardoor kinderen geen toegang meer hebben tot onderwijs.
In Aden, in het zuiden van Jemen, hebben 300 vrouwen ‘dignity kits’ (pakketten met essentiële hygiëneartikelen) ontvangen. Daarnaast bereidt CARE de distributie van pakketten met non-foodartikelen voor in Lahj, waarbij prioriteit wordt gegeven aan zwangere vrouwen, vrouwen die borstvoeding geven, en huishoudens die door vrouwen worden geleid.
Om inzicht te krijgen in de grootste behoeften van ontheemden — in het bijzonder vrouwen — heeft CARE een snelle analyse uitgevoerd, waarbij direct is gesproken met vrouwen en mannen op verschillende opvanglocaties. Deze bevindingen vormen de basis voor de uitvoering van hulpacties: van de locaties waar goederen worden uitgedeeld tot de samenstelling van de pakketten zelf.
Daarnaast werkt CARE samen met lokale vrouwenrechtenorganisaties in Aden en Abyan om vrouwen en meisjes te bereiken die wellicht geen toegang hebben tot grotere distributiepunten. In het gezondheidscentrum van Batees in Abyan biedt CARE spoedeisende verloskundige zorg en pakketten voor een veilige bevalling, en in Taiz bieden we voedingshulp aan vrouwen.
“Mijn boodschap aan beleidsmakers en de rest van de wereld is: vrouwen en meisjes die zijn gevlucht, hebben niet alleen medeleven nodig. Zij hebben behoefte aan echte bescherming en concrete steun, die hen een veilig en waardig leven bieden”, zegt een partner van CARE bij een Jemenitische maatschappelijke organisatie.
CARE roept op tot extra financiering om 1.500 huishoudens in Taiz, Lahj en Aden te kunnen ondersteunen met contant geld, schoon water, onderdak en gezondheidszorg.
Voor moeders zoals Morada kan die hulp niet snel genoeg komen. “Op dit moment is het enige wat ik hoop dat ik voedselhulp, kookgas en matrassen voor mijn gezin kan krijgen.”
CARE in Jemen: CARE is sinds 1992 actief in Jemen, aanvankelijk ter ondersteuning van vluchtelingen die de regionale conflicten ontvluchtten. Sinds de gevechten in 2015 escaleerden, heeft CARE humanitaire hulp verleend aan mensen die getroffen zijn door ontheemding, verlies van bestaansmiddelen en het aanhoudende conflict. In meer dan dertig jaar tijd heeft CARE diepgaande netwerken en lokale expertise opgebouwd in zeven regio’s. Dit geeft de organisatie de aanwezigheid en de relaties die nodig zijn om snel te reageren wanneer zich een nieuwe crisis voordoet. Tussen juli 2025 en juni 2026 bereikte CARE Jemen 1.459.542 mensen – van wie 54% vrouwen – met voedselzekerheid en bestaansmiddelen, water, sanitaire voorzieningen en hygiëne, bescherming voor vrouwen en meisjes, gezondheidszorg en onderwijs.
